Sunday , 25 June 2017 / یکشنبه , ۴ تیر ۱۳۹۶

هوا و صوت

هوای پاک لازمه ادامه زندگی بشر است. اما متاسفانه صنعت مدرن امروز، باعث تولید گازها و ذرات زیادی می‌شود که هوای آزاد را آلوده می‌کنند.تلاش جهت کاهش آلودگی هوانیاز به عزم ملی و مشارکت عموم مردم دارد تا همه بتوانند از تنفس در هوایی پاک بهرهمند شوند. افزون بر عوامل طبیعی و هواشناسی مؤثر بر افزایش یا کاهش آلودگی هوا، فعالیت های زیستی، اجتماعی و اقتصادی شهروندان نیز مولّد بخش قابل توجهی از آلایندههای هوا است که به اشکال گوناگون در سطح جو شهری منتشر می شود. این فعالیت ها عمدتاً از طریق مصرف انواع سوخت-های فسیلی انجام میگیرد که به تبع آن میزان قابل توجهی از آلایندههای گوناگون در هوا منتشر میشود. بر این اساس، شهروندان در کاهش آلاینده های هوای شهری نقش بسزایی خواهند داشت و با در نظر گرفتن راهکارهایی چند، می توانند در پاک سازی هوای شهری تاثیرگذار باشند. در این بخش برخی ازین راهکارها در قالب آموزه های شهروندی بدین شرح ارائه شده است:

رانندگی با خودروهای کم مصرف تر

مراقبت خوب تنها ملاک خوب بودن یک خودرو نیست؛ فرسودگی و آلایندگی موضوع مهمتری است. اگر برایتان مقدور است، خودرویی جدیدتر با مصرف سوخت کمتر بخرید. کنترل مواد آلاینده در خودروهای جدید سه برابر بیشتر از خودروهای قدیمی می‌باشد همچنین خودروهای جدید دارای آلایندگی کمتری هستند و تنوع محصول به نسبت به خودروهای ۱۰ سال قبل بیشتر است. کم مصرف بودن خودرو علاوه بر کاهش مصرف سوخت که منجر به کاهش آلودگی می‌شود، کاهش هزینه خانوار را نیز به همراه دارد.

کاشت گیاه

  • فضای سبز به عنوان یکی از ارکان مهم در برنامه ریزی و مدیریت شهری، اثرات قابل توجهی در کنترل و بهبود هوای شهرها دارا می‌باشد. لذا فضای سبز با کاهش دما و افزایش رطوبت و در نهایت کاهش پدیده جزیره حرارتی و همچنین کاهش رواناب، در ارتقاء سطح آسایش شهروندان و در نهایت پایداری محیط شهری مؤثر خواهد بود. فضای سبز شهری در زمره زیرساخت‌های اجتماعی است و یکی از امتیازات آن کاهش آلودگی هوا و از بین بردن اثرات نامطلوب آلودگی‌ها می‌باشد. به طور کلی یکی از با ارزش‌ترین کارکردهای فضای سبز در شهرها، کارکردهای زیست محیطی آنها در کاهش آلودگی هوای شهری است و باعث شده فضاهای سبز، ریه‌های تنفس شهرها به شمار آیند. تحقیقات نشان داده است گیاهان آلودگی هوای ناشی از آلاینده‌هایی نظیر فلورید هیدروژن، دی اکسید گوگرد و بعضی از ترکیبات واکنشهای فتوشیمیایی و فلزات سنگین مثل جیوه و سرب را در هوا از بین می‌برند. فضای سبز علاوه بر زیبایی آفرینی در فضای شهری می‌تواند در کاهش آلودگی‌های شیمیایی هوا نیز مؤثر باشد. برای بهره‌وری از این کارکرد درختان، باید ضمن استفاده از گونه‌های غیر حساس و مقاوم، در صورت صدمه دیدن، ترمیم و احیاء آنها همیشه مدنظر قرار گیرد. نوع پوشش گیاهی یا نوع برگ درختان در جذب مونوکسید کربن بسیار موثر است. در گیاهان مکانیسم جذب اکسیدهای گوگرد توسط برگ با ورود به روزنه است و همچنین از طریق رطوبت سطحی سبزینه‌ها و گیاهان نیز از اتمسفر حذف می‌گردند. گیاهان نیازهای مناطق مختلف را به شیوه‌های متفاوتی تأمین می‌کنند. درخت و بوته می‌تواند برخی از آلودگی‌های شهری را کاهش دهد که برخی از گونه‌های درختان در شهر مفیدتر و موفق‌تر از بقیه هستند. درخت مطلوب شهری درختی است که نسبت به همه تنش‌های شهری مقاوم باشد. در اکثر شهرها فقط معدودی از گونه‌های درختان برای درخت کاری خیابانها مورد استفاده قرار می‌گیرند. با این حال بهتر است که همه نوع درخت در سطح شهر کاشت شود. از جمله گونه‌های درختی و درختچه‌ای با نیاز آبی کم و مناسب برای شهر تهران می‌توان سنجد، بلوط، اقاقیا، چنار و زبان گنجشک و از جمله گونه‌های درختی مناسب و مقاوم در برابر آلودگی هوای شهر تهران می‌توان عرعر، ابریشم، داغداغان و توت را نام برد.

نقش گیاهان در کاهش آلودگی صوتی

آلودگی صوتی یکی از معضلات شهرهای امروزی است که ماشین و فعالیت های ناشی از آن یکی از عوامل اصلی بروز این مشکل است. درختان بعنوان عامل تقلیل صدا در شهر نقش بسیار با اهمیتی دارند. با توجه به نوع، ارتفاع، تراکم و موقعیت درختان و شرایط مختلف آب و هوایی میزان تقلیل شدت صوت متفاوت است. گیاهان با جذب، انکسار و انحراف صدا می‌توانند در کاهش آلودگی صوتی تأثیرگذار باشند. بنا به مطالعات انجام شده هر ۳۳ متر بخش پوشیده شده از گیاه ۷ دسی بل صدا را کاهش می دهد همچنین گفته می شود که یک پرچین سوزنی برگ به عرض۱متر، ۴دسی بل فرکانس صدا را کاهش می‌دهد. میزان تأثیر گیاهان بر کاهش صوت بستگی به نوع گیاه، تراکم، ارتفاع، بافت، خصوصیات شاخ و برگ و موقعیت درختان منطقه دارد. تحقیقات نشان می‌دهد که در مناطق مرکزی شهر تهران که دارای بار آلودگی صوتی بیشتری می‌باشند، می‌توان با کاشت گیاهانی مانند اقاقیا، زبان گنجشک، برگ نو، زربین و کاج، با توجه به تراکم مورد نیاز، موجب کاهش آلودگی صوتی شد.



استفاده از وسایل نقلیه عمومی

یکی از مهم‌ترین اقدامات شهروندان جهت کاهش آلودگی هوا، استفاده از وسایل حمل و نقل عمومی مانند اتوبوس، مترو و تاکسی می‌باشد.از مزایای استفاده از این وسایل می‌توان به کاهش بار ترافیکی، کاهش آلودگی هوا و آلودگی صوتیاشاره نمود. چرا که بهازایﻫﺮ ﻳﻚﺳﻔﺮیﻛﻪﺑـﺎﺳﻴـﺴﺘﻢ ﺣﻤﻞوﻧﻘﻞﻫﻤﮕﺎﻧﻲاﻧﺠﺎمﭘﺬﻳﺮد، نسبت به حالتی که از وسیله نقلیه شخصی استفاده می‌شود،درﺣﺪود ۷۵۵ ﮔﺮم ازﻏﻠﻈﺖﮔﺎزﻣﻮﻧﻮاﻛﺴﻴﺪﻛﺮﺑﻦ درﺷﻬﺮ ﺗﻬﺮانﻛﺎﺳﺘﻪمی‌شود، لذا استفاده کمتر از وسایل نقلیه شخصی و استفاده بیشتر از وسایل حمل و نقل عمومی به خصوص سیستم‌های انبوه‌بر مانند مترو توسط هموطنان می‌تواند نقش بسزایی در کاهش آلاینده‌ها داشته باشد.


معاینه فنی به موقع خودرو

منظور از معاینه فنی خودرو، چک کردن دوره‌ای خودرو (از نظر فنی و انتشار آلاینده‌ها) می‌باشد تا در صورت داشتن نقص و یا فرسوده بودن هر یک از اجزا، به طور منظم تعویض و تعمیر شوند. پارامترهایی که در معاینه فنی خودرو مورد بررسی قرار می‌گیرند شامل دو بخش است. یک بخش اندازه‌گیری آلاینده‌ها نظیر هیدروکربن‌ها که باید طبق استانداردها باشد و بخش دیگر مواردی است که در ایمنی خودرو تأثیرگذار است. معاینه فنی مستمر و کارآمد علاوه بر اینکه باعث می‌شود تا خودرو طول عمر بیشتری داشته باشد و همچنین ایمنی تردد وسیله نقلیه را فراهم می‌کند، به دلیل پایش استانداردهای آلایندگیخودرو موجب ممانعت از تنزل استانداردهای خودرو پس ار تولید می‌شود و همچنین به دلیل اندازه‌گیری میزان گازهای خروجی از اگزوز خودروهای بنزینی همچون ۲CO، CO، ۲O و HC نقش مؤثری در کاهش آلودگی هوا دارد. زیرا اتومبیل‌هایی که به موقع تعمیر نشوند ۱۵-۲۰ درصد سوخت بیشتری نسبت به خودروهای سالم مصرف می‌کنند. در حال حاضر خودروهای نو بعد از ۵ سال مورد معاینه فنی اولیه قرار می‌گیرند و بعد از آن یک بار در سال باید جهت انجام معاینه فنی به مراکز معاینه فنی مراجعه نمایند. در حال حاضر ۱۲ مرکز معاینه فنی وسایل نقلیه سبک و ۵ مرکز معاینه فنی وسایل نقلیه سنگین در تهران وجود دارد که روزهای شنبه تا چهارشنبه از ساعت ۷:۳۰ الی ۱۶:۱۵ و روزهای پنجشنبه از ساعت ۷:۱۵ تا ۱۳ مشغول به کار هستند. شهروندان می‌توانند جهت اطلاعات بیشتر در مورد مکان این مراکز به سایت inspection.tehran.ir مراجعه نمایند.


دوچرخه سواری، راهی پاک و مطمئن در طی مسافت‌های کوتاه

امروزه فعالیت‌های حمل و نقل، رفت و آمدها و ارتباطات به میزان زیادی تغییر کرده و این تغییرات بدون توجه به شرایط زیست محیطی و محیط مطلوب انسانی بوده است. یک راهکار اساسی که می‌تواند نقش قابل توجهی در کاهش معضلات حمل و نقل و مشکلات ناشی از آن داشته باشد، گسترش استفاده از دوچرخه در حمل و نقل درون شهری به ویژه سفرهای کوتاه است. استفاده از دوچرخه به عنوان یک وسیله حمل و نقل در مسیرهای اصلی و فرعی شهرها و مناطق دیگر غالباً می‌تواند بسیاری از مشکلات ناشی از تردد و ترافیک‌های سنگین درون شهری را کاهش دهد. همچنین با گسترش فرهنگ دوچرخه سواری برای مسافت‌های کوتاه می‌توان آلودگی هوا و بیماری‌های زیادی که به تبع استفاده از سوخت‌های فسیلی در وسایل نقلیه موتوری مصرف می‌شود را تا حد قابل توجهی کاهش داد. برای ۱ کیلومتر جابجائی یک نفر، اتوبوس حدود ۲۰ برابر و خودرو شخصی معادل ۴۰ برابر دوچرخه، انرژی مصرف می‌کند. همچنین تنها وسیله نقلیه‌ای که بدون داشتن آلودگی هوا و آلودگی صوتی می‌تواند ورزش مناسب، سالم و کم هزینه‌ای به شمار آید دوچرخه است. ۱۰۰۰ دستگاه دوچرخه جهت استفاده عمومی در مقایسه با خرید یک دستگاه اتوبوس شهری عمومی مقرون به صرفه‌تر می باشد و سرعت دسترسی شهری دوچرخه در مسافت های ۴ الی ۷ کیلومتر بیشتر از سایر وسایل نقلیه است. دوچرخه سواری عمدتا فعالیتی هوازی است و این نوع ورزش برای ریه ها که نقش ارسال و تأمین اکسیژن خون را دارند ، مفید است. طبق تحقیقات پزشکی، دوچرخه سواری به میزان حداقل ۳۲ کیلومتر در هفته، خطر ابتلا به بیماری‌های کرونری را به کمتر از نصف در مقایسه با غیر دوچرخه سوارها کاهش می‌دهد. دوچرخه سواری با سرعت آرام ۲۰ کیلومتر در ساعت در جاده‌ای هموار، ۴۵۰ کیلوکالری انرژی به ازای یک ساعت مصرف می‌کند، احساس جوانی در فرد ایجاد کرده و استرس را می‌کاهد. همچنین دوچرخه سواری سرعت متابولیسم بدن را تا ساعت‌ها پس از آن بالا می‌برد، در نتیجه بدن فرد، حتی پس از ورزش هم به سوزاندن کالری ادامه می‌دهد. در حال حاضر طول شبکه معابر ویژه دوچرخه ۲۱۵ کیلومتر و سهم دوچرخه از مجموع سفرهای درون شهری ۰٫۴ درصد است و حدود ۱۰ هزار دستگاه دوچرخه در سطح تهران در ایستگاه‌های دوچرخه وجود دارد. طول مسیرهای پیاده‌روی احداث شده در شهر تهران نیز ۷٫۲ کیلومتر می‌باشد. نکاتی که هنگام دوچرخه سواری باید رعایت شوند:
• استفاده از دوچرخه تنها در مسیرهای هموار دارای ایمنی می‌باشد.
• استفاده از دوچرخه تنها در مسیرهایی که برای آن تعبیه شده است مجاز می‌باشد و استفاده در سایر مکان‌ها نه تنها باعث به خطر افتادن سلامت افراد می‌شود بلکه از عوامل ترافیک شهری نیز می‌باشد.
• در روزهای آلوده به دلیل اینکه تماس با هوا خطرناک می‌باشد بهتر است از دوچرخه استفاده نشود. در این مواقع بهترین راه حل در جهت کمک به کاهش آلودگی هوا استفاده از سیستم حمل و نقل عمومی است.
• همیشه در دوچرخه سواری از کلاه ایمنی، دستکش و عینک استفاده نمایید.
• قبل از دوچرخه سواری لاستیک، پره چرخ و سایر اجزای آن را بررسی نمایید و مطمئن شوید همه اجزا به درستی کار می‌کنند و برای سواری آماده‌اند.
• ارتفاع صندلی را طوری تنظیم نمایید که راحت بتوانید خم شوید. بهتر است ارتفاع دستگیره دوچرخه با صندلی همسطح باشد.
• در شب دوچرخه سواری نکنید چون احتمال اینکه از سوی دیگران دیده نشوید زیاد است و اگر مجبور به این کار شدید حتما از لباس‌هایی استفاده کنید که به راحتی دیده شوند.
• هنگام دوچرخه‌سواری از گوش و چشمتان نهایت استفاده را ببرید. ندیدن یک مانع ممکن است باعث شود کنترل از دستتان خارج شود. .


انرژی خورشیدی

امروزه با پیشرفت علم و گسترش انرژی‌های جدید، نگرانی انسان در نگهداری از طبیعت پیرامون خود دوچندان شده است. استفاده از منابع تجدید ناپذیر و سوخت‌های آلوده کننده محیط زیست از مشکلات جدی بشر امروز است. برای حل مشکل باید به دنبال انرژی‌های جدید و جایگزین باشیم، از آن جمله استفاده از انرژی ارزان و در دسترس خورشید است. انرژی خورشیدی به راحتی قابل ذخیره است. خورشید در ثانیه چیزی حدود ۶۵۰،۰۰۰،۰۰۰ تن هیدروژن را به هلیم تبدیل می‌کند. در این فرایند گرما و انرژی الکترومغناطیسی فراوانی ایجاد می‌شود. تابش الکترومغناطیسی (از جمله نور مرئی، نور مادون قرمز و اشعه ماورابنفش) در فضا و در تمام جهات پراکنده می‌شود که فقط بخش بسیار کوچکی از این انرژی به زمین می‌رسد. تابشی که به زمین می رسد به طور غیر مستقیم منبعی است برای تمام انرژی‌هایی که امروزه از آن بهره می‌جوییم. یکی از روش‌های استفاده از انرژی خورشیدی، بکارگیری آبگرمکن‌های خورشیدی است. کلکتورها و منبع ذخیره دو جزء اصلی یک آبگرمکن خورشیدی می‌باشند. با توجه به اینکه میزان قابل توجهی از انرژی مصرفی صرف گرمایش آب بهداشتی می‌شود، گرم کردن آب با استفاده از آبگرمکن‌های خورشیدی، یکی از آسانترین و اقتصادی‌ترین روش‌های استفاده از انرژی پاک خورشید می‌باشد به طوریکه در ایران می‌توان سالیانه ۷۰ % از انرژی مورد نیاز جهت گرمایش آب را از طریق خورشید و با استفاده از آبگرمکن‌های خورشیدی تأمین نمود. مزایای استفاده از آبگرمکن خورشیدی شامل موارد زیر می‌باشند:
*انرژی پاک، قابل دسترس، پایان پذیر و به ازای آن ذخیره منابع انرژی تجدیدناپذیر
* جلوگیری از افزایش گرمای کره زمین و حفاظت محیط زیست
* کاهش ۶۰% در هزینه تأمین آب گرم
* قابل استفاده در همه مکان‌ها از قبیل منازل، مدارس، خوابگاه‌های دانش‌آموزی و دانشجویی، بیمارستان‌ها، استخرها و کارخانجات
* بازگشت سریع سرمایه * اجرای سریع و آسان و بی نیاز از هرگونه تعمیر اساسی
* بی صدا ، بی خطر و ایمن
نکته: لازم به ذکر است در حال حاضر بیش از ۵۰۰ دستگاه آبگرمکن خورشیدی در بوستان‌های مناطق ۲۲ گانه تهران نصب شده است.


Secured By miniOrange